Wat is een nierbekkenontsteking

Een nierbekkenontsteking is een opgestegen urineweginfectie die de nier of nieren heeft bereikt. In het specifiek de pyelum van de nier, hier ontleent het de Latijnse benaming Pyelitis) aan. De wand van de nierbekken is geinfecteerd geraakt, over het algemeen door een bacteriële ontsteking. Een verwaarloosde blaasontsteking (urineweginfectie) kan de oorzaak zijn.

Feitelijk is bij een nierbekkenontsteking een deel van de nier – mogelijk ernstig – ontstoken. Dit kan schade toebrengen aan de nier mits er niet op tijd en juist wordt gehandeld. Symptomen zijn ernstige pijn, vervelende sensatie bij het urineren, hoge koorts en koude rillingen.

De veel voorkomende verschijnselen van een nierbekkenontsteking

Symptomen van een nierbekkenontsteking bestaan uit een combinatie van een aantal klachten varierend in ernst. De klachten zullen indien onbehandeld ernstiger worden. Als er niet op tijd met een passende behandeling wordt gestart kan er op termijn zelfs een ernstige bloedvergiftiging (urosepsis) ontstaan, hierbij passeert een kolonie bacteriën de weefsels en komt in het bloed terecht met levensgevaar tot gevolg.

Hieronder een lijst met veel voorkomende symptomen bij een nierbekkenontsteking:

  • Pijn in de flanken van de rug
  • Koorts
  • Buikpijn
  • Misselijkheid
  • Algehele malaise
  • Pijn in de onderbuik
  • Troebele/gevlokte of geconcentreerde urine
  • Toegenomen afscheiding bij vrouwen
  • Ernstige vermoeidheid
  • Griepverschijnselen (overgeven, verminderde eetlust, afvallen)
  • Bloed in de urine
  • Diarree

Let op, niet elk symptoom hoeft aanwezig te zijn om een nierbekkenontsteking diagnose te krijgen. Bij twijfel dient er contact opgenomen te worden met een huisarts. Er kan wat urine worden opgevangen en opgestuurd naar het laboratorium voor onderzoek op de aanwezigheid van leukocyten (witte bloedcellen), erytrocyten (rode bloedcellen) en eiwitten.

De signalen zijn vergelijkbaar met die van een urineweginfectie. Soms is er sprake van een gecombineerde ontsteking aan de blaas en het nierbekken. Een nierbekkenontsteking wordt vaak voorafgegaan aan een blaasontsteking, vandaar dat er overeenkomsten zijn tussen de symptomen van de ziektebeelden.

Waardoor wordt een nierbekkenontsteking veroorzaakt

Een nierbekkenontsteking wordt vrijwel altijd door bacteriën veroorzaakt. Over het algemeen zijn het bacterien die groeien rond de geslachtsdelen en rectum (anus). Dit zijn onder andere de e-coli bacterie stammen. Vrouwen zijn gevoeliger voor de ontwikkeling van blaasontstekingen en dus nierbekkenontstekingen omdat de ingang van de urinebuis en het rectum (anus) dichter bij elkaar liggen. Hierdoor kunnen bacteriën gemakkelijker de urinebuis bereiken.
Risicogroepen van de nierbekkenontsteking

  • Kinderen – verminderde weerstand, niet op tijd naar de toilet gaan en verkeerd afvegen van de ontlasting
  • Zwangeren
  • Diabetes mellitus – verminderde afweer
  • Nierstenen
  • Aangeboren en verkeerde aanleg van de urinewegen met stuwing als gevolg

Informatie over de nieren

Het lichaam heeft twee goed functionerende nieren (nefrons). Zij zorgen voor de juiste vochthuishouding, zoutbalans, bloeddruk en hormoonbalans. Het zijn boonvormige organen die achterin de buikholte liggen, aan de rugzijde van het lichaam. De nieren bestaan elk uit een nierschors, niermerg en nierbekken.

In de nierschors liggen nefronen, hierin zitten de kleine filtertjes (glomerulus) die het filteren van het bloed voor hun rekening nemen. Vanuit de nierschors lopen kleine verzamelbuisjes die de urine vanuit de nierschors/merg naar het nierbekken brengen. Het nierbekken is de plaats waar alle urine wordt verzameld en via de urineleiders (urethers) naar de blaas wordt getransporteerd. Vanuit de blaas wordt via de urinebuis (urethra) de urine buiten het lichaam gebracht.

De nieren hebben diverse functies waaronder:
– Bloeddrukregulatie
– Hormoonhuishouding
– Filteren en schoonhouden van het bloed
– Zuurbase evenwicht van het bloed in orde houden
– Stoffen produceren belangrijk bij de aanmaak van rode bloedcellen

nierbekkenontsteking
gevolgen van een nierbekkenontsteking

Wat doet het nierbekken en waardoor raakt het ontstoken?

Het nierbekken is een kleine opvangreservoir van urine, gelegen in elke nier. Door de nefronen geproduceerde urine wordt in het nierbekken verzameld alvorens het wordt verplaatst naar de blaas. Het kan voorkomen dat de aanhechting tussen nierbekken en ureter te smal is (uretherstenose), hierdoor is de afvloed van urine naar de blaas belemmerd. Door urineretentie in het nierbekken wordt de kans op een nierbekkenontsteking aanzienlijk vergroot.

Nierbekkenontsteking bij kinderen

Ook baby’s en kleine kinderen kunnen een nierbekkenontsteking ontwikkelen. De verschijnselen zijn helaas anders en minder duidelijk dan bij volwassenen. De symptomen van een nierbekkenontsteking bij jonge kinderen zijn vaak vergelijkbaar met een griep: algehele malaise, verminderde eetlust, huilerig, slecht slapen, koorts en spugen. Iets oudere kinderen zullen wel klagen over pijn bij het plassen. Het stellen van de diagnose nierbekkenontsteking bij kinderen is door de vage klachten soms wat lastig. Als de klachten te lang aanhouden zonder adequate behandeling bestaat echter de kans op een permanente beschadiging aan de nieren. Bij twijfel dient dus direct contact te worden opgenomen met de huisarts.